{"id":1100,"date":"2018-08-08T00:00:00","date_gmt":"2018-08-07T22:00:00","guid":{"rendered":"https:\/\/www.witkowscy.net\/wp\/2018\/08\/08\/lekcja-j-polskiego-na-podolu\/"},"modified":"2020-10-23T16:00:45","modified_gmt":"2020-10-23T14:00:45","slug":"lekcja-j-polskiego-na-podolu","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.witkowscy.net\/wp\/?p=1100","title":{"rendered":"Lekcja j. polskiego na Podolu"},"content":{"rendered":"
\n

Nauka naszego j\u0119zyka w polskiej szkole na Ukrainie.<\/p>\n

Przedstawiam Szanownym Czytelnikom lekcj\u0119 nauki j\u0119zyka polskiego w szkole w Husiatynie (Podole). Za\u0142\u0105czam list Pani Nauczycielki Natalii Newi\u0144skiej oraz scenariusz jej lekcji oparty w du\u017cej mierze na publikowanych\u00a0 pami\u0119tnikach mojej rodziny zwi\u0105zanej z tamtymi terenami od po\u0142owy XIX wieku.<\/p>\n

Szanowna Pani, <\/em><\/strong><\/p>\n

z wielkim zainteresowaniem i przyjemno\u015bci\u0105 przeczyta\u0142am pami\u0119tniki. Moja rodzina te\u017c mieszka\u0142a w Sidorowie. Pracuj\u0119 jako nauczycielka j\u0119zyka polskiego w Husiatynie. Pami\u0119tniki Pani zainspirowa\u0142y mnie do napisania scenariusza lekcji oraz projektu edukacyjnego dla udzia\u0142u w Og\u00f3lnoukrai\u0144skim Konkursie „Tw\u00f3rczy nauczyciel j\u0119zyka polskiego” pod has\u0142em „Uczenie jest niesko\u0144czon\u0105 podr\u00f3\u017c\u0105”. W tym konkursie zaj\u0119\u0142am II miejsce. Bardzo chc\u0119 przys\u0142a\u0107 Pani ten scenariusz.<\/em><\/strong><\/p>\n

Z wyrazami szacunku\u00a0 \u00a0Natalia Newi\u0144ska<\/em><\/strong><\/p>\n

Temat: Wybitni Polacy zwi\u0105zani z Sidorowem<\/strong><\/h3>\n

Cele<\/strong>: zapozna\u0107 uczni\u00f3w z wybitnymi Polakami zwi\u0105zanymi z wiosk\u0105 Sidor\u00f3w, kszta\u0142towa\u0107 dum\u0119 narodow\u0105, postawy patriotyczne, pog\u0142\u0119bia\u0107 wiedz\u0119 o swoim regionie.<\/p>\n

Metody<\/strong>: wirtualna podr\u00f3\u017c, wyk\u0142ad, pogadanka, metoda ogl\u0105dowa, wspomnienia oczewidc\u00f3w, gry edukacyjne.<\/p>\n

\u015arodki<\/strong>:<\/strong>tablica multymedialna, materia\u0142y edukacyjne.<\/p>\n

Przebieg lekcji<\/strong><\/p>\n

Wprowadzenie do tematu<\/strong><\/p>\n

\u2014 Dzisiaj na lekcji pow\u0119drujemy do Sidorowa. Czy wiecie, gdzie znajduje si\u0119 ta wioska? <\/em><\/strong>(oko\u0142o 12 km od Husiatyna<\/em>)<\/p>\n

<\/p>\n

\u2014 Kto z was ju\u017c by\u0142 w Sidorowie?<\/em><\/strong><\/p>\n

\u2014 A czy znacie wybitnych ludzi zwi\u0105zanych z Sidorowem? Je\u017celi nie, to prosz\u0119 zaj\u0105\u0107 miejsca w autobusie i wyruszamy do Sidorowa.<\/em><\/strong><\/p>\n

Faza realizacyjna<\/strong><\/p>\n

Opowiadanie nauczyciela przy pomocy prezentacji (slajd 5<\/strong>).<\/p>\n

<\/p>\n

Sidor\u00f3w<\/strong>(ukr. \u0421\u0438\u0434\u043e\u0440\u0456\u0432) \u2013 wie\u015b w rejonie husiaty\u0144skim obwodu tarnopolskiego nad rzek\u0105 Zbrucz na Podolu.<\/p>\n

Pi\u0119kn\u0105 ozdob\u0105 Sidorowa jest zamek, wybudowany w kszta\u0142cie statku.<\/p>\n

(slajd 6<\/strong>)<\/p>\n

<\/p>\n

\u2014 <\/strong>A czy wiecie, kto zbudowa\u0142 ten pi\u0119kny zamek?<\/em><\/strong><\/p>\n

\u2014 <\/em>Prosz\u0119 rozwi\u0105za\u0107 rebus i dowiedze\u0107 si\u0119, kto zbudowa\u0142 zamek w Sidorowie. <\/em><\/strong><\/p>\n

\n

(Marcin Kalinowski<\/em>)<\/strong><\/p>\n

Opowiadanie nauczyciela przy pomocy prezentacji (slajd 7<\/strong>).<\/p>\n

<\/p>\n

Marcin Kalinowski <\/strong>herbu Kalinowa, hetman polny koronny i wojewoda czernihowski.<\/p>\n

W 1640 roku rozpocz\u0105\u0142 budow\u0119 sidorowskiej twierdzy.<\/p>\n

W 1648 roku w wyniku kl\u0119ski pod Korsuniem<\/u> na dwa lata trafi\u0142 do niewoli tatarskiej, a po uwolnieniu dowodzi\u0142 lewym skrzyd\u0142em wojsk polskich w bitwie pod Beresteczkiem<\/u>.<\/p>\n

Zas\u0142yn\u0105\u0142 jako nieudolny w\u00f3dz nie ciesz\u0105cy si\u0119 autorytetem w\u015br\u00f3d podw\u0142adnych.<\/p>\n

Wraz z synem poleg\u0142 w bitwie pod Batohem<\/u> w 1652 roku.<\/p>\n

\u2014 Prosz\u0119 zwr\u00f3ci\u0107 uwag\u0119 na herb Kalinowa? Z czego on si\u0119 sk\u0142ada?<\/em><\/strong>(Strza\u0142a srebrna na ko\u0144cu rozdwojona, na ka\u017cdym z ko\u0144c\u00f3w strza\u0142y gwiazda z\u0142ota.)<\/p>\n

\u2014 Czy lubicie uk\u0142ada\u0107 puzzle? Dostaniecie koperty z puzzlami. U\u0142\u00f3\u017ccie z nich herb Kalinowa.<\/em><\/strong><\/p>\n

Opowiadanie nauczyciela przy pomocy prezentacji (slajd 8<\/strong>)<\/p>\n

<\/p>\n

Zamek ten by\u0142 wielokrotnie zdobywany przez Turk\u00f3w, Tatar\u00f3w, Kozak\u00f3w i jeszcze do ko\u0144ca XVIII w. by\u0142 zamieszka\u0142y.<\/p>\n

Dopiero w 1718 roku zamek odbudowa\u0142 starosta i kasztelan – Marcin Kalinowski, przedstawiciel bocznej linii rodu Kalinowskich. W trakcie XVIII wieku w\u0142a\u015bciciele zamku zmieniali si\u0119 parokrotnie. Opuszczona pod koniec XVIII wieku twierdza zacz\u0119\u0142a popada\u0107 w ruin\u0119.<\/p>\n

Zamek zbudowany z \u0142amanego kamienia, w formie wyd\u0142u\u017conego prostok\u0105ta, z kilkoma basztami.<\/p>\n

Jedna z tych baszt by\u0142a tr\u00f3jk\u0105tn\u0105 na trzy pi\u0119tra, a obok znajdowa\u0142y si\u0119 dwie p\u00f3\u0142okr\u0105g\u0142e pot\u0119\u017cne baszty.<\/p>\n

Sowiety we wrze\u015bniu 1939 roku za\u0142o\u017cy\u0142y pod stare mury sporo materia\u0142\u00f3w wybuchowych, aby zniszczy\u0107 \u201egniazdo feudalizmu\u201d. Wybuch by\u0142 pot\u0119\u017cny, lecz zamek zosta\u0142 nienaruszony… Po wojnie przewodnicz\u0105cy rady wsi rozkaza\u0142 rozebra\u0107 cz\u0119\u015b\u0107 mur\u00f3w na materia\u0142y budowlane. Mimo to zamek nadal mo\u017ce zadziwi\u0107 turyst\u00f3w, poniewa\u017c ma a\u017c 178 metr\u00f3w d\u0142ugo\u015bci!<\/p>\n

Opowiadanie nauczyciela przy pomocy prezentacji (slajd 9<\/strong>).<\/p>\n

<\/p>\n

\u2014 Popatrzcie uwa\u017cnie: na co wskazuje strza\u0142ka?<\/em><\/strong>(Na ko\u015bci\u00f3\u0142).<\/p>\n

Na s\u0105siednim wzg\u00f3rzu wznosi si\u0119 ko\u015bci\u00f3\u0142 dominikan\u00f3w, ufundowany przez Kalinowskich w XVIII w.<\/p>\n

Ko\u015bci\u00f3\u0142 jest oparty na planie strza\u0142y i dw\u00f3ch gwiazd, kt\u00f3re tworz\u0105 kszta\u0142t rodzinnego herbu Kalinowa.<\/p>\n

Opowiadanie nauczyciela przy pomocy prezentacji (slajd 10<\/strong>).<\/p>\n

<\/p>\n

Od ko\u0144ca XVIII wieku do wybuchu II wojny \u015bwiatowej Sidorowem w\u0142ada\u0142 wywodz\u0105cy si\u0119 z Kurlandii r\u00f3d Paygert\u00f3w (przed 1870 rokiem obowi\u0105zywa\u0142a pisownia Pajgert).<\/p>\n

Oko\u0142o 1840 roku Pajgertowie zbudowali w Sidorowie klasycystyczny dworek otoczony parkiem i ozdobiony fontannami.<\/p>\n

By\u0142a tam bogato wyposa\u017cona biblioteka. Dw\u00f3r i park zniszczono po 1945 roku.<\/p>\n

Mauzoleum rodu Paygert\u00f3w znajduje si\u0119 na pobliskim cmentarzu katolickim.<\/p>\n

Syn Ignacego Pajgerta J\u00f3zef Pajgert by\u0142 poet\u0105 i malarzem.<\/p>\n

Wnuk Ignacego Pajgerta Adam Pajgert<\/u><\/strong> by\u0142 poet\u0105, bardziej znany jako t\u0142umacz (m.in. Byrona i Szekspira). Jeden ze swoich wierszy on napisa\u0142 o Sidorowie.<\/p>\n

Czytanie wiersza nauczycielem (slajdy 11-14):<\/strong><\/p>\n

<\/p>\n

<\/p>\n

<\/p>\n

<\/p>\n

„O mojej wiosce” – Adam Pajgert<\/strong><\/p>\n

O ty moja wiosko roz\u0142o\u017cona do\u0142em,<\/p>\n

Z sinym dymu wiankiem nad s\u0142omianym czo\u0142em,<\/p>\n

Chaty twe wzd\u0142u\u017c rzeczki do ziemi przylgn\u0119\u0142y,<\/p>\n

P\u0142oty w swe ramiona twe sady uj\u0119\u0142y,<\/p>\n

A jak ule w lecie wyroj\u0105 si\u0119 pszczo\u0142\u0105,<\/p>\n

Pracowitym ludem tak roi si\u0119 sio\u0142o.<\/p>\n

A nad sio\u0142em wy\u017cej zieleni si\u0119 wzg\u00f3rze,<\/p>\n

A mrucz\u0105cy potok myje mu podn\u00f3\u017ce,<\/p>\n

Na wzg\u00f3rzu szeroko zamek si\u0119 rozpiera,<\/p>\n

Baszt swych strzelnicami na chaty spoziera,<\/p>\n

Z herbami nad bram\u0105, swym kamiennym stropem,<\/p>\n

G\u00f3ruje nad sio\u0142em jak pan nad ch\u0142opem.<\/p>\n

A za zamkiem wzg\u00f3rza drugiego wierzcho\u0142ek,<\/p>\n

Wzwy\u017c nad zamek ro\u015bnie, a na nim ko\u015bci\u00f3\u0142ek,<\/p>\n

Wie\u017cyczkami dwoma ku niebu wystrzela,<\/p>\n

Nad wie\u017cami b\u0142yszczy krzy\u017cem Zbawiciela,<\/p>\n

I pogl\u0105da z g\u00f3ry ta pa\u0144ska \u015bwi\u0105tnica,<\/p>\n

I na chaty kmiece, i na gr\u00f3d dziedzica.<\/p>\n

To porz\u0105dek dawny. Kto si\u0119 tu budowa\u0142,<\/p>\n

Mo\u017ce sam bez wiedzy taki \u0142ad zachowa\u0142:<\/p>\n

Zamek po\u015br\u00f3d sio\u0142a czujnie patrza\u0142 z g\u00f3ry,<\/p>\n

Bo dla chat puklerzem sta\u0142y one mury,<\/p>\n

Jak szlachcic dla ludu tarcz\u0105 by\u0142 od wroga,<\/p>\n

Nad nim b\u0142ogos\u0142awi\u0105c stoi ko\u015bci\u00f3\u0142 Boga.<\/p>\n

Dzisiaj inne czasy! Pos\u0119pnie ku wiosce<\/p>\n

Patrz\u0105 baszty stare, niby w cichej trosce,<\/p>\n

Zdaleka od sio\u0142a, w zacieniu d\u0105browy,<\/p>\n

Na r\u00f3wnie za sio\u0142em mieszka dziedzic nowy:<\/p>\n

Na fali, na cichej odbity prze\u017aroczu,<\/p>\n

Dom jego samotny stoi na uboczu.<\/p>\n

St\u0105d wychodz\u0119 nieraz o wieczornej zorzy,<\/p>\n

K\u0119dy chaty kmiece, k\u0119dy ko\u015bci\u00f3\u0142 Bo\u017cy,<\/p>\n

I patrz\u0119 na stare w\u015br\u00f3d sio\u0142a zamczysko,<\/p>\n

Moich poprzednik\u00f3w puste dzi\u015b siedlisko,<\/p>\n

I na dom, co w inn\u0105 pow\u0119drowa\u0142 stron\u0119,<\/p>\n

Gdy ko\u015bci\u00f3\u0142 i chaty stoj\u0105 niewzruszone.<\/p>\n

\n

A ko\u015bcielny dzwonek g\u0142osi Anio\u0142 pa\u0144ski,<\/p>\n

Nocne leci ptactwo na gr\u00f3d kasztela\u0144ski,<\/p>\n

I w szczelinie baszty smutnie puszczyk krzyczy,<\/p>\n

A do chat swych z pola wraca lud rolniczy;<\/p>\n

Ja w milczeniu czuwam przy zachodzie s\u0142o\u0144ca,<\/p>\n

O tem co ma koniec, o tem co bez ko\u0144ca!<\/p>\n

1856<\/p>\n

Czytanie wiersza uczniami.<\/p>\n

\u2014 Czy spodoba\u0142 si\u0119 wam ten wiersz?<\/em><\/strong><\/p>\n

\u2014 Jak my\u015blicie, czy Adam Pajgert lubi\u0142 swoj\u0105 wiosk\u0119? <\/em><\/strong><\/p>\n

\u2014 Jak on m\u00f3wi o Sidorowie?<\/em><\/strong><\/p>\n

(O ty moja<\/u> wiosko roz\u0142o\u017cona do\u0142em<\/em><\/p>\n

P\u0142oty w swe ramiona twe sady uj\u0119\u0142y,<\/em><\/p>\n

Pracowitym <\/u><\/em>ludem tak roi si\u0119 sio\u0142o<\/em><\/p>\n

Wzwy\u017c nad zamek ro\u015bnie, a na nim ko\u015bci\u00f3\u0142ek<\/u>,<\/em><\/p>\n

Wie\u017cyczkami <\/u><\/em>dwoma ku niebu wystrzela<\/em>)<\/p>\n

\u2014 Z czego mo\u017cemy dowiedze\u0107 si\u0119, \u017ce Adam Pajgert m\u00f3wi o Sidorowie?<\/em><\/strong><\/p>\n

(A nad sio\u0142em wy\u017cej zieleni si\u0119 wzg\u00f3rze,<\/p>\n

A mrucz\u0105cy potok myje mu podn\u00f3\u017ce,<\/p>\n

Na wzg\u00f3rzu szeroko zamek<\/u> si\u0119 rozpiera,<\/p>\n

Baszt swych strzelnicami na chaty spoziera,<\/p>\n

Z herbami nad bram\u0105, swym kamiennym stropem,<\/p>\n

G\u00f3ruje nad sio\u0142em jak pan nad ch\u0142opem.<\/p>\n

A za zamkiem wzg\u00f3rza drugiego wierzcho\u0142ek,<\/p>\n

Wzwy\u017c <\/u>nad zamek ro\u015bnie<\/u>, a na nim ko\u015bci\u00f3\u0142ek<\/u>,<\/p>\n

Wie\u017cyczkami dwoma<\/u>ku niebu wystrzela,<\/p>\n

Nad wie\u017cami b\u0142yszczy krzy\u017cem Zbawiciela)<\/p>\n

(slajdy 15, 16<\/strong>) Tragiczny wrzesie\u0144 1939 r.<\/strong><\/p>\n

<\/p>\n

<\/p>\n

\u2014 Czy pami\u0119tacie, kiedy zacz\u0119\u0142a si\u0119 II wojna \u015bwiatowa?<\/em><\/strong> (II wojna \u015bwiatowa zacz\u0119\u0142a si\u0119 1 wrze\u015bnia 1945 roku atakiem Niemc\u00f3w na Westerplatte<\/em>)<\/p>\n

\u2014 A co si\u0119 sta\u0142o 17 wrze\u015bnia 1945 roku?<\/em><\/strong> (17 wrze\u015bnia 1939 roku, Armia Czerwona bez wypowiedzenia wojny zaatakowa\u0142a Polsk\u0119. Zgodnie z radziecko-niemieckim porozumieniem zawartym w tajnym protokole paktu Ribbentrop-Mo\u0142otow, Armia Czerwona przekroczy\u0142a granice Polski. Zwi\u0105zek Radziecki z\u0142ama\u0142 pakt o nieagresji, kt\u00f3ry mia\u0142 obowi\u0105zywa\u0107 do ko\u0144ca 1945 roku<\/em>)<\/p>\n

\u2014 W ten czas Sidor\u00f3w znajdowa\u0142 si\u0119 na granicy ze Zwi\u0105zkiem Radzieckim (granica przebiega\u0142a na rzece Zbrucz). Dlatego mieszka\u0144cy Sidorowa byli zaskoczeni.<\/em><\/strong><\/p>\n

(slajd 17<\/strong>)<\/p>\n

<\/p>\n

\u2014 Do Sidorowa przyjechali wozem ch\u0142opskim Tadeusz<\/u> i Jadwiga<\/u> Korni\u0142owiczowie<\/u><\/strong> z Warszawy.<\/p>\n

Po wybuchu II wojny \u015bwiatowej podczas kampanii wrze\u015bniowej Tadeusz Korni\u0142owicz w stopniu pu\u0142kownika zosta\u0142 powo\u0142any do s\u0142u\u017cby i zosta\u0142 ewakuowany na Podole.<\/p>\n

(slajd 18<\/strong>)<\/p>\n

<\/p>\n

\u2014 Prosz\u0119 rozwin\u0105\u0107 motek (zaczynaj\u0105c od \u015brodka), \u017ceby dowiedzie\u0107 si\u0119, kto by\u0142 ojcem Jadwigi.<\/strong><\/em><\/p>\n

\n

(Henryk Sienkiewicz<\/em>)<\/p>\n

(slajd 19)<\/strong><\/p>\n

<\/p>\n

\u2014 Czy wiecie, kim by\u0142 Henryk Sienkiewicz?<\/em><\/strong> (Polskim nowelist\u0105, powie\u015bciopisarzem i publicyst\u0105; laureatem Nagrody Nobla w dziedzinie literatury za ca\u0142okszta\u0142t tw\u00f3rczo\u015bci, jednym z najpopularniejszych polskich pisarzy prze\u0142omu XIX i XX w.)<\/em><\/p>\n

(slajd 20) <\/strong><\/p>\n

<\/p>\n

\u2014 O tragicznych wydarzeniach wrze\u015bnia 1939 roku wspomina Ma\u0142gorzata Baraniecka (z domu Paygert, w ten czas mia\u0142a 17 lat).<\/p>\n

Czytanie nauczyciela wspomnie\u0144 Ma\u0142gorzaty Baranieckiej:<\/p>\n

\u201eRano, 16 wrze\u015bnia, Korni\u0142owicz po\u017cegna\u0142 si\u0119 zabieraj\u0105c \u201epodwod\u0105\u201d do Probu\u017cny.<\/p>\n

Twierdzi\u0142, \u017ce niebawem wr\u00f3ci. Zasalutowa\u0142 przed \u017con\u0105 i pojecha\u0142, ale nie zobaczyli si\u0119 ju\u017c nigdy. Zgin\u0105\u0142 w Katyniu.<\/p>\n

W niedziel\u0119, 17 wrze\u015bnia budzi nas huk motor\u00f3w. My\u015blimy, \u017ce to ju\u017c Niemcy. Ka\u017c\u0105 nam otwiera\u0107 nasze podr\u0119czne walizeczki. Pani Korni\u0142owiczowa m\u00f3wi: \u201eoby mi tego nie zabrali\u201d. W jej kuferku by\u0142o g\u0119sie pi\u00f3ro ze z\u0142ota, wysadzane brylantami, dar Narodu za \u201eQvo vadis\u201d dla Henryka Sienkiewicza.<\/p>\n

Mnie wtedy zabrali aparat fotograficzny oraz krzy\u017cyk bursztynowy, z kt\u00f3rego\u00a0 na\u015bmiewali si\u0119.<\/p>\n

Potem wrzeszcz\u0105c kazali i\u015b\u0107 z sob\u0105 Tatusiowi i Wujowi. Adam widz\u0105c na co si\u0119 zanosi, pobieg\u0142 do domu po p\u0142aszcz. \u201eStij, bo strilaju\u201d, na szcz\u0119\u015bcie nie strzelili. Ale dzi\u0119ki temu rozs\u0105dkowi 16 letniego wtedy Adama, biedny Tatu\u015b mia\u0142 w wi\u0119zieniu cieplejszy przyodziewek. Odjechali jakim\u015b wozem, czy jednym z naszych powoz\u00f3w do Husiatyna. Widz\u0119 jeszcze jak Tatu\u015b elegancko siada po lewej stronie wuja….Nie wiedzieli\u015bmy wtedy nic o ich losie przez kolejne, dwa d\u0142ugie miesi\u0105ce.<\/p>\n

Dom ju\u017c by\u0142 spl\u0105drowany. Ukradli Adama wiatr\u00f3wk\u0119, wszystkie budziki. S\u0142u\u017cba uciek\u0142a, jeste\u015bmy g\u0142odni, Mamusia w rozpaczy, ja nic nie umiem zrobi\u0107.<\/p>\n

Dr\u0119czy\u0142a nas ogromna niepewno\u015b\u0107. Nie mieli\u015bmy poj\u0119cia co si\u0119 wydarzy\u0142o. Radio milczy na ten temat. Wie\u015bci przychodz\u0105 dopiero wieczorem: wojsko rosyjskie wkroczy\u0142o do Polski na ca\u0142ej szeroko\u015bci jej granicy.<\/p>\n

Na drogach by\u0142y t\u0142umy uciekaj\u0105ce przed Niemcami, inni widzieli watahy rosyjskiego wojska ci\u0105gn\u0105ce na zach\u00f3d. Apokaliptyczna dezorientacja. Co robi\u0107? My zamartwiamy si\u0119 o Tatusia.<\/p>\n

Pierwsza noc by\u0142a wyj\u0105tkowo ci\u0119\u017cka. \u015apimy wszyscy w pokoju dziecinnym (mamy przecie\u017c go\u015bci). Stykam si\u0119 z g\u0142ow\u0105 Mamusi, obie nie \u015bpimy, modlimy si\u0119.<\/p>\n

Obawiali\u015bmy si\u0119 napadu ch\u0142opstwa, a by\u0142o to ca\u0142kiem realne.<\/p>\n

Ranno dojarki krowy wydoi\u0142y, dzie\u0144 zapowiada\u0142 si\u0119 normalnie. Ale s\u0142yszeli\u015bmy non stop huk motor\u00f3w armii wroga, kt\u00f3ra sz\u0142a na zach\u00f3d.<\/p>\n

W pa\u017adzierniku spad\u0142 obfity \u015bnieg. Gdy w nocy \u0142ama\u0142y si\u0119 ga\u0142\u0119zie winoro\u015bli, bali\u015bmy si\u0119, \u017ce to napastnicy.\u201d<\/p>\n

Wkr\u00f3tce rodzina Paygert\u00f3w wyjecha\u0142a do Lwowa, potem do Dynowa, a p\u00f3\u017cniej do Warszawy.<\/p>\n

(slajdy 21) <\/strong><\/p>\n

<\/p>\n

\u2014 Pom\u00f3\u017ccie odnale\u017a\u0107 Z\u0142ote Pi\u00f3ro Henryka Sienkiewicza, je\u017celi wiadomo, \u017ce ono znajduje si\u0119:<\/em><\/strong><\/p>\n

nie w najwi\u0119kszej skrzyni;<\/p>\n

nie w najmniejszej skrzyni;<\/p>\n

w skrzyni bez zamka;<\/p>\n

nie w zielonej skrzyni.<\/p>\n

(W fioletowej skrzyni)<\/em><\/p>\n

(slajdy 22, 23) <\/strong><\/p>\n

<\/p>\n

<\/p>\n

\u2014 Potomkowie rodziny Paygert\u00f3w (Andrzej i Marychna Witkowscy) obecnie mieszkaj\u0105 w Warszawie.<\/p>\n

Oni 13 grudnia 2014 r. w 33 rocznic\u0119 wprowadzenia stanu wojennego otrzymali z r\u0105k Bronis\u0142awa Komorowskiego Z\u0142ote Krzy\u017ce Zas\u0142ugi<\/strong> za prac\u0119 w opozycji antykomunistycznej (odznaczenie za dzia\u0142alno\u015b\u0107 opozycyjn\u0105 w 33 rocznic\u0119 wprowadzenia stanu wojennego i 25 rocznice odzyskania wolno\u015bci)<\/strong>.<\/p>\n

Krzy\u017c Zas\u0142ugi jest nagrod\u0105 dla os\u00f3b, kt\u00f3re po\u0142o\u017cy\u0142y zas\u0142ugi dla Pa\u0144stwa lub obywateli spe\u0142niaj\u0105c czyny przynosz\u0105ce znaczn\u0105 korzy\u015b\u0107 Pa\u0144stwu lub obywatelom.<\/p>\n

(slajd 24) <\/strong><\/p>\n

<\/p>\n

<\/p>\n

\u2014 O dzia\u0142alno\u015bci opozycyjnej wspomina Marychna Witkowska.<\/p>\n

Wspomnienia Marychny Witkowskiej: <\/strong><\/p>\n

\u201eW pa\u017adzierniku 1978 r. zacz\u0119li\u015bmydrukowanie w naszym domu kolejnych numer\u00f3w pisma \u201dG\u0142os\u201d oraz innych publikacji z tego wydawnictwa. R\u00f3wnie\u017c drukowali\u015bmy dodatek nadzwyczajny po wyborze Jana Paw\u0142a II. Niestety nie pozosta\u0142 nam \u017caden egzemplarz.<\/p>\n

Przy zszywaniu i pakowaniu pomaga\u0142a nam dzielna Mama mego m\u0119\u017ca, Maria Witkowska, w\u00f3wczas 72 letnia pani, oraz dzieci: 10 letnia Kasia i 8 letni Tytusek.<\/p>\n

Niekt\u00f3re nak\u0142ady \u201dG\u0142osu\u201d by\u0142y bardzo wysokie i dochodzi\u0142y do 2260 egzemplarzy. Najwi\u0119ksz\u0105 trudno\u015bci\u0105 by\u0142o przewiezienie takiej masy paczek do Warszawy…. Ale jako\u015b udawa\u0142o si\u0119 bez wpadki.<\/p>\n

Powielacz (pseudo \u201dbydlak\u201d) cz\u0119sto psu\u0142 si\u0119 i wtedy przyje\u017cd\u017ca\u0142 pan, zupe\u0142nie zakonspirowany. Nazywali\u015bmy go \u201eWeterynarz\u201d i pracowa\u0142 nad jego uruchomieniem nawet i ca\u0142\u0105 noc. Do dzi\u015b nie znamy jego nazwiska.<\/p>\n

W pocz\u0105tku stanu wojennego, pomagali\u015bmy w organizowaniu lokali dla ukrywaj\u0105cych si\u0119 dw\u00f3ch dzia\u0142aczy Solidarno\u015bci z Zak\u0142ad\u00f3w w Kra\u015bniku (jeden z nich mia\u0142 na imi\u0119 Wiesiek).<\/p>\n

Nasz dom \u201ewpad\u0142\u201d ju\u017c w stanie wojennym w 1982 r. Zatrzymano nieostro\u017cnego przewo\u017anika papieru kt\u00f3ry mia\u0142 by\u0107 u nas chwilowo sk\u0142adowany i niestety rozszyfrowano nasz adres. Rewizja znalaz\u0142a tylko pojedyncze numery zakazanej bibu\u0142y, tekst modlitwy wiernych przygotowywanej na Msz\u0119 \u015bw. za Solidarno\u015b\u0107. Wystarczy\u0142o to na zatrzymanie mego m\u0119\u017ca, Andrzeja, na par\u0119 dni a potem n\u0119kaj\u0105ce go wzywania do 1986 r. na r\u00f3\u017cne \u201eokoliczno\u015bci\u201d. Raz gro\u017cono mu nawet \u201epoder\u017cni\u0119ciem gard\u0142a\u201d je\u017celi b\u0119dzie mia\u0142 pami\u0119\u0107 tak s\u0142ab\u0105 jak dot\u0105d. Ale potem wszystko ucich\u0142o…\u201d<\/p>\n

Podsumowanie<\/strong><\/p>\n

\u2014 Niestety nasza wycieczka ko\u0144czy si\u0119 i musimy wraca\u0107 do Husiatyna<\/em><\/strong>.<\/p>\n

\u2014 Czy spodoba\u0142a si\u0119 wam wycieczka?<\/em><\/strong><\/p>\n

\u2014 \u017beby sprawdzi\u0107, czego dzisiaj nauczyli\u015bcie si\u0119, prosz\u0119 uzupe\u0142ni\u0107 luki.<\/em><\/strong><\/p>\n

1.\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 <\/strong>Zamek w Sidorowie zbudowa\u0142 …………………\u00a0\u00a0\u00a0 ………………………… . (<\/strong>Marcin Kalinowski)<\/strong><\/strong><\/p>\n

2.\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Ko\u015bci\u00f3\u0142 jest oparty na planie ……………….. i dw\u00f3ch …………………, kt\u00f3re tworz\u0105 kszta\u0142t rodzinnego herbu Kalinowa. (strza<\/strong>\u0142y, gwiazd<\/strong>)<\/p>\n

3.\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Od ko\u0144ca XVIII wieku do wybuchu II wojny \u015bwiatowej Sidorowem w\u0142ada\u0142 r\u00f3d ……………………….. . (Pajgert\u00f3w<\/strong>)<\/p>\n

4.\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Adam Pajgert by\u0142 …………….. i t\u0142umaczem. (poet\u0105<\/strong>)<\/p>\n

5.\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Jednym z wiersz\u00f3w Adama Pajgerta jest wiersz \u201eO mojej ……………..\u201d. (wiosce<\/strong>)<\/p>\n

6.\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Andrzej i Marychna Witkowscy13 grudnia 2014 r. w 33 rocznic\u0119 wprowadzenia stanu wojennego otrzymali z r\u0105k Bronis\u0142awa Komorowskiego ……………….. ……………… …………………… za prac\u0119 w opozycji antykomunistycznej. (Z\u0142ote Krzy\u017cy Zaslugi<\/strong>)<\/p>\n

\u2014 Dobieg\u0142a ko\u0144ca nasza wycieczka, ale podr\u00f3\u017c do Krainy wiedzy b\u0119dzie trwa\u0107 do ko\u0144ca \u017cycia. \u017bycz\u0119 Wam sukces\u00f3w podczas ca\u0142ej podr\u00f3\u017cy, zdobywania kolejnych umiej\u0119tno\u015bci, rozwijania w\u0142asnych talent\u00f3w. Niech zawsze towarzysz\u0105 Wam rado\u015b\u0107 i entuzjazm.<\/em><\/strong><\/p>\n

Zadanie domowe<\/strong><\/p>\n

Namalowa\u0107 rysunek, kt\u00f3ry przedstawia krajobraz Sidorowa lub nauczy\u0107 si\u0119 wiersza Adama Pajgerta \u201eO mojej wiosce<\/strong>\u201d na pami\u0119\u0107.<\/p>\n

Bibliografia<\/strong><\/p>\n

1.\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 https:\/\/marychna.witkowscy.net\/index.php?option=com_content&view=article&id=73&Itemid=435<\/p>\n

2.\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Zamek_w_Sidorowie<\/p>\n

3.\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 http:\/\/www.kresy.pl\/kresopedia,architektura,zamki?zobacz\/zamek-w-sidorowie<\/p>\n<\/div>\n

\n

Materia\u0142y dla uczni\u00f3w<\/strong><\/p>\n

Puzzle<\/em><\/strong><\/p>\n

\n

\"\"<\/p>\n

\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Nauka naszego j\u0119zyka w polskiej szkole na Ukrainie. Przedstawiam Szanownym Czytelnikom lekcj\u0119 nauki j\u0119zyka polskiego w szkole w Husiatynie (Podole). Za\u0142\u0105czam list Pani Nauczycielki Natalii… <\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":1816,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":""},"categories":[40],"tags":[],"class_list":["post-1100","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-artykuly-o-rodzinie-i-czlonkow-rodziny"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.witkowscy.net\/wp\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1100","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.witkowscy.net\/wp\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.witkowscy.net\/wp\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.witkowscy.net\/wp\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.witkowscy.net\/wp\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=1100"}],"version-history":[{"count":18,"href":"https:\/\/www.witkowscy.net\/wp\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1100\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1450,"href":"https:\/\/www.witkowscy.net\/wp\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1100\/revisions\/1450"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.witkowscy.net\/wp\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/1816"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.witkowscy.net\/wp\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=1100"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.witkowscy.net\/wp\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=1100"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.witkowscy.net\/wp\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=1100"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}